Anasayfa » DÜNYA » Yemen’de Salih iktidardan düşmek üzere

Yemen’de Salih iktidardan düşmek üzere

Yemen’de Cumhurbaşkanı Salih 1978’den bu yana devlet başkanı. Nüfusu 24,3 milyon; yüzölçümü 536.869 km2 olan Yemen’de ortalama yaş 17,9 ve gençler arasında işsizlik % 15; okuryazarlık %61 düzeyinde.

Yemen siyasi istikrar açısından sıkça sıkıntılar yaşayan bir ülke.
Ülke uzun yıllar süren savaşlar ardından 1990’da birleşti. Ancak Salih, halen güneyde El Kaide ile bağlantılandırılan ayrılıkçı bir hareketle, kuzeyde ise Şii aşiretlerin başkaldırısıyla karşı karşıya.

Birleşen Yemen’in ilk cumhurbaşkanı olarak 1991’de seçilen Salih, eylemlerin başlarında reform sözü vermiş ve 2013’te görev süresi sona erdiğinde yeniden aday olmayacağını açıklamıştı.

Ancak rejimi “kanının son damlasına dek koruyacağını” da vurguluyordu.

Peşpeşe istifalar sarsıntıyı gösterdi

Yemen’de Cumhurbaşkanı Ali Abdullah Salih’in iktidarı, yönetimin etkili isimlerinin birbiri ardına muhalefet saflarına geçmesiyle zora giriyor.
Dün ordunun en kıdemli askeri yetkililerinden Tümgeneral Ali Muhsin el Ahmer, Cumhurbaşkanı Ali Abdullah Salih’i hedef alan protestolara destek verdiğini duyurdu.

Fransız haber ajansı AFP, komutan Nasır Ali Şuaybi’nin de Hadramaut bölgesinde 60 subay ve 50 polisle birlikte muhalif saflara geçtiklerini söyledi.

Ayrıca ülkenin en büyük aşiretlerinden Haşidilerin lideri Sadık el Ahmer de El Cezire televizyonuna açıklamasında cumhurbaşkanının ‘hızlı bir şekilde ayrılmasının’ vaktinin geldiğini söyledi.

Bu aşiret, Salih’in iktidarı için kilit dayanaklardan biri olarak tanımlanıyor.
Ahmer açıklamasında “Aşiretim adına devrime katıldığımızı ilan ediyorum.” dedi ve Salih’e “Yemen’i kan dökülmesinden esirgeme ve kısa sürede görevden ayrılma” çağrısı yaptı.

Aden valisi Ahmed Katibi’nin de istifa ettiği öne sürülüyor.

Başkentte tanklar
Dün muhalefet safına geçtiğini açıklayan birinci zırhlı piyade tümeninin komutanı Muhsin el Ahmer, “Sana’daki Üniversite Meydanı’nda protestolar düzenleyen gençleri desteklediğimizi ve koruyacağımızı ilan ederiz” diye konuştu.

Muhalefete desteğini duyurmakla birlikte, Ahmer’in görevinden istifa etmemesi dikkat çekici.

Ahmer’in açıklaması ardından tank ve diğer zırhlı birliklerin başkentte konuşlanmaya başlandığı haber veriliyor.

Görgü tanıkları cumhurbaşkanlığı sarayı, merkez bankası ve savunma bakanlığı önüne tanklar yerleştiğini aktarıyor.

Ahmer, El Cezire televizyonunca yayınlanan açıklamasında, “Kriz giderek büyüyor ve ülkeyi şiddet ve iç savaşa doğru sürüklüyor. Ben, komutan arkadaşlarım ve askerlerimizin düşünceleri doğrultusunda gençlik devrimine destek verdiğimizi ve barışçı şekilde arka çıkacağımızı duyururuz” dedi.

Eylemcilere yaylım ateşi krizi tırmandırdı

Yemen’deki hükümet aleyhtarı eylemler Ocak ayından bu yana aralıklarla devam ediyordu.

Ancak Cuma günü düzenlenen gösteriler sırasında protestocular üzerine ateş açılması ülkedeki gerginliği yeni bir boyuta taşıdı.

Çatılardan gerçek kurşun kullanılarak açılan ateş sonucu en az 45 kişi öldü; 150 kadar kişi yaralandı.

Ölenlerin geçtiğimiz gün düzenlenen cenaze törenlerine de binlerce kişi katılmıştı.

Cumhurbaşkanı Salih, Cuma günkü olaylar ardından olağanüstü hal ilan etti.

Cumhurbaşkanı kalabalığın üzerine ateş açılmasıyla ilgisi olmadığını savunuyor; bu kişilerin güvenlik kuvvetlerinden olmadığını belirtiyor.
Ancak muhalefet Salih’i katliam yapmakla suçladı.

Cenaze törenlerine katılan muhalefet temsilcileri olaylar ışığında taleplerinin değiştiğini; artık sadece siyasi reform değil; Salih’in görevden ayrılmasını istediklerini söyledi.

Muhalif siyasetçilerden Muhammed el Sabri “Bu güvenlik kuvvetlerinin devrimi bastırmayı başaramadığının kanıtı; kalabalıklar fedakarlıkta bulunmaya hazır olunduğunun göstergesi” diye konuştu.

BM Genel Sekreteri Ban Ki Moon da Yemenli sivillere gerçek kurşunlarla müdahale edilmesine tepki gösterdi.

Kahire’de Arap Birliği Genel Sekreteri Amr Musa ile görüşen Ban, bu müdahaleyi şiddetle kınadığını belirtti.

Hükümeti de tutamadı

32 yıldır cumhurbaşkanlığını sürdüren Ali Abdullah Salih’in geçtiğimiz gün de bakanlar kurulunun tamamını görevden aldığı açıklanmıştı.

Bununla birlikte Salih’in bakanlardan yeni bir kabine kurulana dek görevde kalmasını istediği bildiriliyor.

Görevden alma kararının toplu bir istifanın önüne geçmeyi hedeflediği yolunda spekülasyonlar yapılıyor.

Yemen’in BM nezdindeki büyükelçisi de, protestocuların sivil giyimli keskin nişancılarca öldürülmesine tepki olarak istifa etmişti.

İnsan hakları ve turizm bakanları ile iktidar partisine mensup bazı yetkililer; Yemen haber ajansının genel müdürü ve Yemen’in Lübnan büyükelçisi de istifa eden isimler arasındaydı.

Bugün de iktidarı bırakacağını açıkladı

Haftalardır devam eden gösterilerin ardından Yemen Devlet Başkanı Abdullah Salih iktidarı bırakmayı kabul etti. Abdullah Salih’in sözcüsü, devlet başkanının yıl sonuna kadar iktidarı ‘anayasal’ devir çerçevesinde bırakmaya hazır olduğunu açıkladı.

Sözcü Ahmed El Sufi, Salih’in Yemenli yetkililere, komutanlara ve aşiret liderlerine, dün gece yaptığı görüşmede niyetini bildirdiğini kaydetti. El Sufi, Salih’in ayrıca hiçbir zaman iktidarı orduya devretmeme sözü verdiğini belirtti. Salih bu ay başında, muhalefetin yıl sonuna kadar istifa etmesi önerisini reddetmişti.

Muhalefetse Salih’in iktidarı devretme önerisini reddetti.

Diğer taraftan Abdullah Salih ordunun darbe yapmaya kalkışması durumunda ülkede iç savaş çıkacağı tehdidinde bulundu. Son günlerde pek çok üst rütbeli subay muhaliflerin safına katılmıştı.

‘Salih’in günleri sayılı’
Yemen’in önde gelen muhalif isimlerinden biri, Sana Üniversitesi’nin dekanı Abdullah Zindani “Ordu yanımızda, Salih’in günleri artık sayılı” diyor:

“Salih’in kontrol ettiği bir bölge yok. Sadece cumhuriyet muhafızları onun denetiminde. Bugün gelen haberlere göre onlar arasında da görüş ayrılıkları başladı. Zaten öteden beri Abdullah Salih’in yönetimde sadece şehir merkezleri vardı. Taşrada kabilelerin kuralları geçer. Ve şu an şehirler de onun kontrolünden çıktı. Bugün sadece başkanlık sarayı denetiminde. Yemen halkı çıkmasına izin vermiyor. Bir kaç gün içinde Yemen’de kesin bir değişim olacak. Ordu kuvvetlerinin isyancılara katıldıklarını açıklaması Yemen’de değişimin yüzde yüz olduğunu delilidir. “

Aynı zamanda Yemen’in önde gelen dini liderlerinden ve Islah Partisi yöneticilerinden Şeyh Abdülmecid Ez Zindani’nin oğlu olan Abdullah Zindani, bir askeri operasyonun gündem olup olmayacağına dair yaptığı yorumda ise şunları söylüyor:

“Öncelikle böyle bir şeye gerek kalacağına inanmıyorum, Abdullah Salih’in günleri sayılı. Velev ki böyle bir durum oldu, bu durumda bile Yemen halkı bir dış müdahaleye izin vermez. Yemen’in dini otoriteleri ülkeye yabancı bir gücün girmesi halinde buna karşı cihad edilmesinin farz olduğunu ilan etti. Bu önemli bir nokta. Çok net söyleyebilirim ki, biz kendi sorunumuzu kendimiz çözmeye muktediriz. Ayrıca İngilizler Yemen halkının direncini daha önce tecrübe ettiler. Daha önce ABD, El Kaide nedeniyle Yemen’e girmek istedi ama İngilizler ABD’ye Yemen’e girmemeleri konusunda uyarıda bulundu. Aynı zamanda şu an Libya’yla uğraşırken bir de Yemen’de cephe açacaklarını düşünmüyorum. “

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*